Vrouw, man & hormonen
Acupunctuur bij menstruatieklachten en PMS
Elke maand weer krampen, een opgezette buik, gespannen borsten of het gevoel dat je een paar dagen niet helemaal jezelf bent. Veel vrouwen zien menstruatieklachten als iets wat er nu eenmaal bij hoort. Toch zijn hevige pijn, veel bloedverlies of sterke stemmingswisselingen geen vanzelfsprekend onderdeel van een gezonde cyclus. Acupunctuur en laseracupunctuur kunnen worden ingezet om het lichaam te ondersteunen naar een cyclus die rustiger en voorspelbaarder verloopt.
Wat zijn menstruatieklachten?
Menstruatieklachten is een verzamelnaam voor klachten die samenhangen met de maandelijkse cyclus. Denk aan pijnlijke menstruaties (dysmenorroe) met krampen in de onderbuik of onderrug, hevig of langdurig bloedverlies, een onregelmatige cyclus, tussentijds bloedverlies of een menstruatie die lange tijd uitblijft.
Premenstruele klachten (PMS) ontstaan in de dagen of soms de week voor de menstruatie en nemen af zodra de menstruatie begint. Veelgenoemde klachten zijn prikkelbaarheid, somberheid, huilerigheid, gespannen of pijnlijke borsten, hoofdpijn, een opgeblazen buik, vochtvasthouden, vermoeidheid, eetbuien en slecht slapen. Zijn de stemmingsklachten zo heftig dat ze je werk of relaties flink verstoren, dan spreekt men van PMDD.
Een cyclus wordt aangestuurd door een fijn samenspel van hormonen. Stress, slaaptekort, ziekte, sterke gewichtsveranderingen, intensief sporten en het stoppen of starten met de pil kunnen dat samenspel verstoren. Soms ligt er een aandoening aan ten grondslag, zoals endometriose, vleesbomen, poliepen, PCOS of een schildklierprobleem. Daarom is het belangrijk aanhoudende of veranderende klachten eerst door je huisarts of gynaecoloog te laten beoordelen.
Traditionele Chinese Geneeskunde
Menstruatieklachten vanuit de Chinese geneeskunde
Binnen de Traditionele Chinese Geneeskunde wordt de menstruatie gezien als een spiegel van de balans tussen Qi en Bloed. De Lever zorgt voor een soepele doorstroming, de Milt maakt Bloed aan en houdt het in de vaten, en de Nieren vormen de basis van de cyclus. Het moment van de klachten, het karakter van de pijn en de kleur en hoeveelheid van het bloed geven aanwijzingen over het patroon dat bij jou speelt.
Lever-Qi-stagnatie
Gan Qi Yu JieWanneer Qi binnen de TCM niet vrij stroomt, wordt dit in verband gebracht met PMS: prikkelbaarheid, stemmingswisselingen, gespannen borsten, een opgeblazen buik en krampen die vóór of bij het begin van de menstruatie ontstaan. Stress en opgekropte spanning versterken dit patroon.
Bloedstasis
Xue YuStekende, vaste pijn die erger wordt bij druk, donker bloed met stolsels en verlichting zodra de stolsels zijn afgegaan, worden binnen de TCM in verband gebracht met Bloed dat stagneert. Dit patroon wordt ook vaak gezien bij endometriose.
Koude in de baarmoeder
Han Ning Bao GongKrampende pijn die beter wordt van een kruik of warmte, koude handen en voeten en donker bloed met stolsels worden binnen de TCM in verband gebracht met Koude die de doorstroming in de onderbuik vertraagt.
Qi- en Bloed-deficiëntie
Qi Xue Liang XuZeurende pijn tegen het einde van of na de menstruatie, weinig of licht bloedverlies, vermoeidheid, duizeligheid en een bleke huid worden binnen de TCM in verband gebracht met een tekort aan Qi en Bloed. Ook een cyclus die steeds langer wordt of uitblijft, kan hierbij passen.
Hoe kunnen acupunctuur en laseracupunctuur helpen bij menstruatieklachten?
In het eerste gesprek wordt je cyclus in kaart gebracht: de lengte, de hoeveelheid bloedverlies, wanneer de klachten optreden en hoe ze aanvoelen. Ook slaap, spanning, energie en spijsvertering worden meegenomen. Omdat de cyclus elke maand terugkomt, wordt de behandeling vaak afgestemd op de fase waarin je zit.
- 01Acupunctuur: met zeer dunne, steriele naalden worden punten op onder meer de onderbuik, de onderrug, de onderbenen en de voeten behandeld. Deze worden binnen de TCM ingezet om de doorstroming van Qi en Bloed te ondersteunen en de cyclus te reguleren.
- 02Afstemming op je cyclus: vóór de menstruatie ligt de nadruk vaak op ontspanning en doorstroming, na de menstruatie op opbouw en herstel. Een traject beslaat daarom meestal een aantal cycli.
- 03Ooracupunctuur met de laser: punten op het oor kunnen worden ingezet ter ondersteuning bij pijn, onrust en stemmingswisselingen. Bij Bai Kang gebeurt dit altijd met de laser, nooit met naalden.
- 04Naaldvrij alternatief en acupressuur: alle punten kunnen ook met therapeutisch laserlicht worden behandeld. Daarnaast krijg je eenvoudige acupressuurpunten mee die je zelf kunt gebruiken als de krampen opkomen.
Liever geen naalden?
Elke behandeling kan ook volledig naaldvrij worden uitgevoerd met laseracupunctuur. Daarbij worden dezelfde punten behandeld met therapeutisch laserlicht. Ooracupunctuur gebeurt altijd met de laser. Ook acupressuur, eveneens zonder naalden, kan worden ingezet.
Veelgestelde vragen
Kan acupunctuur helpen bij menstruatiepijn?
Acupunctuur kan worden ingezet ter ondersteuning bij menstruatiepijn. Er is onderzoek gedaan naar acupunctuur en acupressuur bij pijnlijke menstruaties, waarin een deel van de studies een afname van de pijn beschrijft. De kwaliteit van de studies loopt uiteen, en de mate waarin vrouwen verandering ervaren verschilt per persoon.
Helpt acupunctuur ook bij PMS?
Bij PMS wordt binnen de TCM vaak gekeken naar spanning en een verstoorde doorstroming van Qi. De behandeling richt zich dan op ontspanning, stemming, slaap en klachten zoals gespannen borsten en een opgeblazen buik. Veel vrouwen merken dat ze de dagen voor hun menstruatie rustiger doorkomen, al verschilt dit per persoon.
Wanneer in mijn cyclus kan ik het beste komen?
Dat hangt af van je klachten. Bij PMS of menstruatiepijn is een behandeling in de week vóór de menstruatie vaak zinvol, aangevuld met een behandeling in de rest van de cyclus. Tijdens het eerste gesprek wordt samen een ritme afgesproken dat bij jouw cyclus past.
Hoeveel behandelingen zijn er nodig?
Omdat de cyclus ongeveer een maand duurt, wordt meestal over een periode van twee tot drie cycli behandeld. Daarna wordt samen gekeken hoe je reageert en of een onderhoudsbehandeling zinvol is.
Kan ik acupunctuur combineren met de pil of een spiraal?
Ja. Acupunctuur kan naast hormonale anticonceptie en andere medicijnen worden gegeven. Laat het wel weten tijdens de intake, zodat er rekening mee kan worden gehouden. Stop niet zelf met voorgeschreven medicatie zonder overleg met je arts.
Mag ik behandeld worden tijdens mijn menstruatie?
Ja, dat kan gewoon. Soms wordt de keuze van punten dan iets aangepast. Heb je juist op dat moment veel pijn, dan kan een behandeling ook dan worden ingezet.
Zie ook
Verwante klachten & patronen
Endometriose
Hevige menstruatiepijn, bekkenpijn of pijn bij het vrijen, ook naast je reguliere behandeling.
Overgangsklachten
Opvliegers, nachtzweten, stemmingswisselingen en onrustig slapen.
Hoofdpijn
Spanningshoofdpijn, een drukkende band om het hoofd of hoofdpijn vanuit nek en schouders.
Persoonlijk Behandelplan
Elke maand last van je cyclus?
Tijdens een eerste afspraak wordt gekeken naar het verloop van je cyclus en wat er in je lichaam meespeelt, en welke vorm van acupunctuur daarbij past.